Google’ın dijital reklamcılık alanındaki hakimiyetine yönelik antitröst mücadelesinde kritik karar çıktı. ABD Adalet Bakanlığı’nın şirketin reklam teknolojileri işinin parçalanması yönündeki talebi kabul edilmezken, federal yargıç Google’ın rakiplerini destekleyecek şekilde iş yapma biçiminde değişikliklere gitmesine hükmetti.
Adalet Bakanlığı, Google’ın dijital reklam ekonomisindeki konumunu iki ayrı antitröst davasıyla hedef aldı. 2020’de açılan ilk dava şirketin arama motoru ve arama reklamlarındaki hakimiyetine, 2023’te açılan ikinci dava ise doğrudan reklam teknolojileri (ad-tech) işine odaklandı.
Mahkemeler her iki davada da büyük ölçüde hükümetin tezlerini destekledi. 2024’te verilen kararda Google’ın arama ve arama reklamcılığı alanında yasa dışı bir tekel oluşturduğu sonucuna varıldı. Geçtiğimiz yıl ise reklam teknolojileri işine ilişkin davada da Google’ın yasa dışı şekilde hakimiyet kurduğu tespit edildi.
İlk davanın ardından Adalet Bakanlığı, Google’ın Chrome tarayıcısı ve Android işletim sistemini elden çıkarması gibi seçenekleri gündeme getirdi. Ancak Eylül 2025’te davaya bakan yargıç Amit Mehta, bu talepleri reddederek Google’ın Chrome ve Android’i elinde tutmasına izin verdi. Bunun yerine şirketin özel varsayılan yerleşim anlaşmalarını sonlandırmasını ve belirli arama verilerini rakipleriyle paylaşmasını istedi. Google ise bu kararları temyize taşıdı.
Virginia Doğu Bölgesi Federal Mahkemesi Yargıcı Leonie M. Brinkema, bu hafta açıkladığı kararda Google’ın reklamcılık işini satmak zorunda kalmayacağına hükmetti. Bunun yerine şirketin, rakiplerini destekleyecek şekilde ticari uygulamalarını değiştirmesi gerekecek.
Ancak kararın ayrıntıları henüz kamuoyuna açıklanmadı. Yargıcın yazılı kararı, tarafların gerekli redaksiyonları yapabilmesi amacıyla 14 gün boyunca gizli tutulacak. Bu haftaki karar yalnızca uygulanacak yaptırımları ele alırken, Google’ın reklam teknolojileri alanında yasa dışı hakimiyet kurduğuna ilişkin tespit geçen yıl yapılmıştı.
Google ise kararı şirket açısından olumlu değerlendirdi. Google Düzenleyici İşlerden Sorumlu Başkan Yardımcısı Lee-Anne Mulholland, şirketin küçük işletmelerin yeni müşterilere ulaşmasına ve büyümesine yardımcı olan araçlarının parçalanması yönündeki talebin reddedilmesinden memnun olduklarını belirtti.
Dijital reklam ekosisteminin karmaşık yapısı, davanın merkezindeki tartışmayı daha da önemli hale getiriyor. Hükümetin argümanlarından biri, Google’ın arama motorunu dünya genelindeki cihazlarda varsayılan arama motoru haline getirmek için cihaz üreticileriyle yaptığı özel anlaşmalardı.
Google ayrıca mobil operatörlerle reklam gelirlerinin paylaşılmasına dayanan anlaşmalar gerçekleştirdi. Bu anlaşmalar kapsamında operatörler reklam gelirlerinden pay alırken Google da cihazlarda varsayılan arama motoru konumunu korudu. ABD hükümeti, bu uygulamaların Google’ın hem arama hem de dijital reklam pazarındaki gücünü daha da pekiştirdiğini savundu.
