upcorn originals

Girişimciler için 2025 yılı nasıl geçti?

Konuk: Anıl Yıldırım

Türkiye girişimcilik ekosisteminin 2025 karnesini Inveo Ventures'tan Anıl Yıldırım ile değerlendirdik.

Türkiye girişimcilik ekosistemi 2025'in ilk dokuz ayını 240 yatırım turu ve toplam 416 milyon dolar yatırımla kapattı. Rakam, 2021'deki 1,9 milyar dolarlık zirvenin çok gerisinde; ama pandemi öncesi yılların hâlâ üstünde. Peki bu tablo girişimciler ve yatırımcılar için ne anlama geliyor? Düşen ticket size'lar, artan seçicilik, tohumdan Seri A'ya geçemeyen girişimler ve buna rağmen yükselen sektörler… upcorn originals'ın bu bölümünde startups.watch'ın Türkiye Girişimcilik Ekosistemi 2025 Q3 raporunu Inveo Ventures'tan Anıl Yıldırım ile birlikte masaya yatırıyoruz.

2025'in rakamları: 416 milyon dolar, 240 tur

Yılın üçüncü çeyreği, mali açıdan 2025'in en güçlü çeyreği oldu. Midas ve Good Job Games gibi girişimlerin aldığı büyük yatırımlar çeyreği yukarı taşıdı. Buna karşın son altı çeyreğe bakıldığında 2025 Q3 ancak üçüncü sırada; en güçlü çeyrek 348 milyon dolarla Insider'ın yatırım aldığı 2024'ün son çeyreğiydi. 2020-2025 aralığında ise en zayıf yıl 155 milyon dolarla pandemi yılı 2020; 2025 dokuz ayda bu rakamı çoktan geride bıraktı.

Anıl Yıldırım bölümde rakamların tek başına yanıltıcı olabileceğini hatırlatıyor: toplam hacmi birkaç büyük tur belirliyor, asıl hikaye turların sayısında ve büyüklüğünün dağılımında saklı.

Düşen ticket size'lar ve artan seçicilik

Raporun en dikkat çekici bulgusu, tohum yatırımlarında bir önceki çeyreğe göre %24'lük gerileme ve 2025'te henüz tek bir Seri C ya da Seri D turunun gerçekleşmemiş olması. Fonlar daha az sayıda girişime, daha küçük çeklerle ve daha uzun inceleme süreçleriyle yatırım yapıyor. Yıldırım'a göre bu, bir kriz değil, normalleşme: 2021'in bol para döneminde değerlemeler gerçeği yansıtmıyordu; bugün yatırımcı, gelir ve birim ekonomisi kanıtlanmış girişimleri arıyor.

  • Tohumdan Seri A'ya geçiş: Türkiye'de tohum turu alan girişimlerin yalnızca %7'si sonraki dönemde Seri A ya da B'ye çıkabiliyor; Birleşik Krallık, Fransa ve Almanya'da bu oran %50 civarında.
  • GSYF'lerin payı: Girişim Sermayesi Yatırım Fonları bu yıl turların %40'ına katıldı; 2023'teki %47'lik zirvenin altında ama 2024'ün %38'inin üstünde.
  • Yabancı yatırımcı: 2023 ve 2024'te turların yalnızca %10'una katılan yabancı yatırımcılar, 2025'in ilk yarısında %18'e çıkarak 2020'den bu yana en yüksek orana ulaştı.

Girişimci-yatırımcı uyumu

Bölümün en pratik bölümü, kurucuların yatırımcı karşısında yaptığı hatalara ayrılmış. Yıldırım'ın gözlemine göre en sık sorun, girişimcinin fonun tezini bilmeden kapı çalması: erken aşama fonuna büyüme turu, dikey odaklı fona alakasız sektör sunmak. İkinci sorun, "ne kadar paraya ihtiyacımız var" sorusuna gerçek bir plan yerine rakam söylemek. Üçüncüsü ise yatırımcıyı yalnızca para kaynağı olarak görmek; oysa doğru yatırımcı, sonraki tura giden kapıyı açan kişi.

Yükselişe geçen sektörler

2025'in ilk yarısında sektör sıralaması net: fintek 205,3 milyon dolarla açık ara lider, oyun 142,5 milyon dolarla ikinci. Geri kalan liste çok daha küçük rakamlardan oluşuyor: yapay zeka 17,9, derin teknoloji 11,1, tarım teknolojileri ve SaaS 10,8'er, enerji 7,9, robotik 7,5, Endüstri 4.0 6,4 ve pazarlama teknolojileri 5 milyon dolar. Yıldırım, yapay zeka rakamının küresel trende göre düşük görünmesini iki nedene bağlıyor: Türkiye'deki yapay zeka girişimlerinin çoğu henüz tohum öncesi aşamada ve bir kısmı şirketini yurt dışında kurduğu için istatistiğe girmiyor.

Avrupa ve MENA sıralamasında Türkiye

Türkiye, Avrupa sıralamasında uzun zaman sonra ilk kez Yunanistan'ın gerisine düştü: Yunanistan 16 turda 430 milyon dolar, Türkiye 240 turda 416 milyon dolar. Liste İrlanda (979 milyon), Finlandiya (896 milyon) ve İtalya (796 milyon) ile başlıyor. Tur sayısında Türkiye'nin İtalya'dan sonra Avrupa'da ikinci sırada olması, ekosistemin genişliğini gösterirken tur büyüklüğünün küçüklüğünü de ortaya koyuyor. MENA tarafında ise Türkiye, 7 turda 422 milyon dolar toplayan Bahreyn'in hemen ardından ikinci sırada; Mısır 201 milyon dolarla üçüncü.

Aşamalara göre tablo

Son beş çeyreğin aşama dağılımı, sorunun tam olarak nerede olduğunu gösteriyor: tohum öncesi ve tohum turları sayıca çoğunlukta, Seri A turları seyrek, ileri aşama ise 2025'te hiç yok. Bu, kurucular için iki mesaj taşıyor. İlki, tohum turunun ardından gelen 18-24 aylık pistin her zamankinden daha dikkatli planlanması gerektiği; ikincisi, Seri A için gereken metriklerin Türkiye'deki yatırımcıdan değil, küresel yatırımcıdan gelen standartlara göre kurulması gerektiği.

Kitle fonlama ve kadın girişimciler

Kitle fonlama iki yıl önce yaşadığı zirvenin ardından gerilemeye devam ediyor: 2023'te 60 turda 20,9 milyon dolar toplanmışken 2025'in ilk yarısında 14 turda 2,1 milyon dolarda kalındı; aktif platform sayısı 11. Olumlu haber kadın girişimcilerden geliyor: kadınların kurduğu girişimlerin payı 2020'deki %18'den %24'e yükseldi ve ilk yarıdaki yatırımların %25'i kadın girişimcilere gitti.

2026 için ne bekleniyor?

Bölümün kapanışında Yıldırım, 2026'ya üç başlıkla bakıyor: tohum sonrası boşluğu dolduracak yeni fonların devreye girmesi, yapay zeka girişimlerinin ilk büyük turlarını görmesi ve yabancı yatırımcı ilgisinin sürmesi. Girişimcilere tavsiyesi ise sade: "Yatırım almak hedef değil, araç. Gelirle büyüyebilen şirket, her piyasada yatırım bulur."

2025'in ilk dokuz ayında Türkiye'de ne kadar yatırım yapıldı?

startups.watch verilerine göre 240 yatırım turunda toplam 416 milyon dolar. Üçüncü çeyrek, yılın en güçlü çeyreği oldu.

Hangi sektörler en çok yatırım aldı?

Fintek 205,3 milyon dolarla ilk, oyun 142,5 milyon dolarla ikinci sırada. Yapay zeka 17,9 milyon dolarla üçüncü.

Türkiye Avrupa sıralamasında kaçıncı?

2025'in ilk dokuz ayında yatırım hacminde Yunanistan'ın hemen ardından yedinci sırada; tur sayısında ise İtalya'dan sonra ikinci.

Raporun tamamını Türkiye Girişimcilik Ekosistemi 2025 Q3 raporu yazımızda bulabilir, 2026'nın ilk çeyreğine dair güncel veriler için 2026 Q1 raporumuza göz atabilirsiniz. Diğer bölümler upcorn originals sayfasında.